Archivo de la etiqueta: Literatura Galega

Recensión: XelArias. Palabra á intemperie.

Esta entrada está dedicada a un deses libros que paréceme merecen estar presentes cando nos atopemos realizando o repaso ao 2021; un ano que no literario está marcado polo feito de que lle dedicaran o Día das Letras Galegas a Xela Arias, e é debido a iso que esta entrada está dedicada a este marabilloso libro que leva por título “XelArias. Palabra á intemperie” e que recentemente publicou Baía Edicións, tratase dun libro asinado por Emma Pedreira e con ilustracións de Laura Romero.

Como moitos xa saberedes, o pasado día 22 de decembro a Real Academia Galega decidia adicarlle o Día das Letra Galegas a Xela Arias, sendo en certa maneira unha homenaxe moi merecida e que se estende a todo o ano 2021. Arias é unha figura moi presente, e un referente para as novas xeracións; o seu labor como tradutora, editora e poeta convertérona nunha das autoras máis populares entre os lectores. Cómpre non olvidar que foi en 2019 cando A Sega elixiu a autora lucense como Señora das Nosas Letras na VI romaría do Día das galegas nas Letras.

Poderiamos dicir que “XelArias. Palabra á intemperie” é unha homenaxe moi persoal que busca poñer en valor a figura de Xela Arias. Ademais dunha aproximación na que a autora quere tender pontes entre a poeta Xela Arias e o lector. E non podemos deixar de mencionar, a orixinalidade deste novo libro de Emma Pedreira, que é un exercicio de creación literaria moi interesante, e que consiste en escribir novos poemas pero empregando versos que aparecen nos diferentes poemarios que publicou a de Sarria.

Estou convencido de que este é un libro que pode ser unha oportunidade perfecta para achegarse á obra de Xela Arias, e ir descubrindo aos poucos a esta gran autora, é por iso que podemos considerar que este libro funciona como unha especie de carta de presentación, ou mellor dito como unha postal que se intercambian entre as dúas autoras.

Para concluír gustaríame recomendar “XelArias. Palabra á intemperie”, un libro que merece moito a pena, e co que lembramos a un dos grandes nomes da literatura escrita en galego. Tamén me gustaría dicir que a pesar de que non é a primeira vez que leo a Emma Pedreira, xa sexa prosa ou poesía, sempre teño a sensación de que estamos ante unha autora cunha imaxinación desbordante capaz de sorprender aos lectores cos seus libros. Ademais mencionar o gran traballo de Laura Romero cunhas ilustracións e colaxes que enriquecen a experiencia lectora. E felicitar a Baía Edicións por este precioso tributo a Xela Arias.

Recensión: O lector de Bernhard Schlink

Moitas veces lemos libros, que como lectores espertan en nós sentimentos acerca da historia que se tratan nas súas páxinas, e algunhas veces eses sentimentos son contraditorios ou fanche reflexionar máis en profundidade acerca do lido, e iso é exactamente o que me ocorreu con este marabilloso libro do escritor alemán, Bernhard Schlink, e que leva por título “O lector”, e que desde o pasado mes de Decembro podemos ler en galego grazas á edición da editoria Hugin e Munin e a tradución de David A. Álvarez Martínez.

Estou convencido de que a estrutura do libro, dividido en tres partes, axuda a que as contradicións crezan na cabeza dos lectores, pero tamén é innegable que o estilo claro e directo de Schlink non deixa lugar a dúbida sobre os temas máis delicados, que pode aparecer nunha obra na que se aborda o tema dos campos de concentración da Alemaña nazi.

A historia de “O lector” está narrada por Michael Berg, quen na primeira parte do libro lévanos á súa adolescencia, cando tiña quince anos e namorouse dunha muller de trinta e seis anos chamada Hanna Schmitz. Con Hanna, Berg descobre o amor, e a pesar de que entre eles a relación non é sempre un camiño de rosas, hai algo que nunca cambia, antes de deitarse xuntos el lerá en voz alta para ela. Pero un día Hanna desaparece da vida do noso protagonista, e aínda que ao principio isto supón unha gran perda para Berg, el logrará converterse nun brillante estudante de dereito. É neste contexto que un día, e durante un xuízo a cinco mulleres que están acusadas de crimes de guerra nazis, Berg descobre que Hanna é unha das acusadas.

Non podo ocultar que o que máis me gustou deste libro foron os seus personaxes protagonistas, de verdade que podo dicir que nunca me atopei con ningún como eles, Berg e Hanna son personaxes difíciles de esquecer e que unha vez concluída a lectura quedan connosco. De Berg gústanme as súas reflexións sobre o amor, e que coa perspectiva do tempo sexa capaz de recoñecer que nesa primeira relación houbo momentos nos que se fixeron dano o un ao outro. Mentres que de Hanna gústame o segredo que garda, e como é algo que se revela na parte máis interesante da historia, paréceme que o mellor é non comentar nada.

Esta é unha novela na que a memoria, e o como lembramos episodios da nosa vida son temas fundamentais. É obvio que tamén se trata o tema da memoria colectiva, no referente ao pobo alemán, que despois da Capitulación alemá de maio de 1945 tiveron que facer fronte ao episodio máis escuro da súa historia. Pero ademais do pasado e a memoria, tamén podemos atopar outros temas como son a inocencia do amor que experimenta Berg ao principio, a culpa e a vergoña, ou o poder da literatura.

A modo de conclusión gustaríame recomendar “O lector” de Bernhard Schlink, porque a pesar de que xa pasaron máis de vinte e cinco anos desde a súa publicación, é unha desas novelas que nos atrapa desde as súas primeiras páxinas, en gran medida por esa narración trepidante e a apaixonante historia aquí recollida, pero sen esquecernos de que é unha novela que nos fará reflexionar e pensar sobre o lido.

Recensión: Cobiza de María Reimóndez

Máis información na web de Xerais

Un dos acontecementos literarios do ano é a publicación do novo libro de María Reimóndez, unha autora que se caracteriza pola súa elevada produción literaria que abarca narrativa, poesía, diferentes ensaios e un gran labor como tradutora; e na que podemos atopar obras para todos os públicos, é por iso que este é un evento que os lectores celebramos. Nesta ocasión María Reimóndez preséntanos “Cobiza”, unha obra de ciencia ficción feminista, que vén de recivir o Premio Literario Pinto e Maragota á diversidade sexual e de Xénero.

En “Cobiza” expónsenos un escenario onde nun futuro a poboación está segregada e onde a maioría da poboación vive nunhas condicións penosas e baixo o control estrito por parte do sistema de vixilancia mundial (SVM); mentres que as elites habitaban nas Capitais, un lugar ao que a nosa protagonista, Luz, será levada tras gañar a lotería de fertilidade, unha experiencia que transformará a súa vida por completo. Isto é a grandes liñas o que ocorre na vida da nosa protagonista antes dá Gran desconexión, pero tamén veremos os efectos deste cataclismo, e o farémolo da man dun grupo de personaxes que serán testemuñas de como os seus corpos son clasificados como mulleres e vendidos, para manter as estruturas de poder dominantes.

Como se pode ver pola sinopse esta é unha novela moi orixinal, pero tamén de actualidade, unha historia interesante que atrapa ao lector desde o principio, e na que podemos apreciar cales son as preocupacións da autora con respecto ao mundo no que vivimos, neste novela explóranse temas como o machismo, o ecoloxismo, o clasismo, cales son os límites da ciencia e cal é a finalidade do progreso. Noutras palabras, “Cobiza” é un libro de ciencia ficción que se preocupa polos temas sociais e que está cheo de aventuras.

Outro aspecto a destacar é que estamos ante unha novela coral, e na que ten moito protagonismo o gran elenco de personaxes que atopamos nas páxinas desta obra, trátase de personaxes complexos e que están expostos a diferentes dilemas morais e situacións que nos fan conectar con eles. Reimóndez tómase o seu tempo para explicarnos o mundo que habitan estes personaxes, e preséntanolos seguindo unha orde de aparición que favorece que o lector queira pasar máis tempo neste mundo e coñecer máis e máis as que nel habitan.

Para concluír, gustaríame dicir que me encantou poder ler esta novela de María Reimóndez, autora que descubrín grazas ao poemario “Galicia en bus” (Xerais, Marzo 2018), e que nesta “Cobiza” tráenos unha novela que realmente merece moito a pena ler e que é moi recomendable. Ademais quero confesar que eu non son lector habitual de ciencia ficción, pero que con escritoras da talla de María Reimondez a calidade da súa prosa é tan grande, que un abre o libro e rapidamente mergúllase nas súas páxinas para gozar da historia.

Mis 10 mejores lecturas del 2020

Para esta entrada en la que he seleccionado algunas de mis mejores lecturas del pasado año, he decidido hacer un top 10; y en esta lista de diez libros, sólo los tres primeros se corresponden con mis tres mejores lecturas del 2020, mientras que el resto de títulos aparecen listados sin seguir ningún tipo de orden. En 2020 he leído treinta y nueve libros, y no me puedo quejar ni por la calidad de los títulos seleccionados, ni por la variedad de lecturas realizadas, en las que como siempre he intentado incluir poesía, más y más teatro, relatos y cuentos, e incluso un libro de no-ficción.

Pero antes me gustaría comentar un par de curiosidades. Empezando por el hecho de que en 2020, casi un 60% de mis lecturas estaban firmadas por autoras. Otra sorpresa ha sido ver que más de un 28% estaban escritas en gallego. Además, casi una sexta parte del total de las lecturas realizadas corresponden a clásicos de la literatura. Siendo el punto negativo el hecho de que sólo he leído un libro escrito en la lengua de Shakespeare.

“El molino del Floss” de Mary Ann Evans, es una novela que tal vez no tenga esa presencia que tienen otras obras de la autora inglesa, pero que sin duda sorprenderá, y para bien, a los lectores que decidan acercarse a esta historia que alberga sentimientos tan tristes, pero a la vez tan humanos. Considero que este es el mejor libro de todos los que he leído de George Eliot, y que con cada nuevo libro que leo de la autora se va convirtiendo en una de mis escritoras de referencia.

Canto yo y la montaña baila” de Irene Solà es un libro que compré en preventa (Junio de 2019), porque al leer la nota de prensa del Premi Llibres Anagrama de Novel·la quedé absolutamente maravillado con la historia que firmaba esta joven autora catalana, una sensación que pude volver a experimentar al leer esta novela durante los primeros días del confinamiento (Marzo 2020), en lo que podríamos definir como una especie de vía de escape que me ayudó a sobrellevar aquellos días, gracias a las páginas de un libro que nos transporta justo a los Pirineos, y nos deja ser testigos de toda la magia y el encanto que encierran esos paisajes.

Illa decepción” de Berta Dávila. En 2020 he podido leer dos libros de la autora santiaguesa Berta Dávila, primero “Carrusel” (2019) y luego “Illa decepción” (2020), pero si me tengo que quedar con uno, ese sería este “Illa decepeción”, y realmente no hay un motivo objetivo porque los dos libros me han gustado mucho, pero me parece que en esta tercera novela los lectores encontrarán situaciones y sentimientos que pueden sentir como propios, en una novela que podríamos decir que trata sobre la vida.

Pastoral Americana” de Philip Roth es uno de esos libros que uno sabe que tiene que leer, y es algo que ocurre porque antes de abrir el libro siente que va a ser una gran experiencia lectora, y esto es debido a ese magnetismo que generan ciertos novelistas, que como Philip Roth se han entregado a creación literaria, y esto los lectores lo notamos al abrir cualquiera de sus libros y al encontrarnos con esos personajes tan reales, esos lugares que a pesar de estar tan lejos los sentimos como sitios que conocemos y por los que hemos estado paseando toda nuestra vida, o ese ritmo narrativo que mantiene al lector totalmente enganchado.

El maestro y Margarita” de Mikhail Bulgakov fue una de mis primeras lecturas del pasado año, y de hecho podría decirse que esta fue la primera gran novela que leí en 2020, y digo grande no sólo por sus más de quinientas páginas sino porque esta historia tan bien hilada y llena de momentos memorables, y que además está considerada como una de esas grandes novelas de la literatura del pasado siglo.

“La única historia” de Julian Barnes, lecturas como esta me hacen pensar que los grandes escritores siempre serán capaces de publicar libros interesantes en los que los lectores encontrarán algo nuevo. En las páginas de este libro nos encontramos con una historia de amor entre Paul, que es un chico joven, y Susan, una mujer ya casada y con hijas; sin embargo, en esta ocasión Barnes utiliza a sus personajes para hablarnos de un tema más importante como puede ser el rechazo a la mujer alcohólica por parte de la sociedad.

“La inquilina de Wildfell Hall” de Anne Brontë supone el último libro de las hermanas Brontë que me quedaba por leer, y fue una historia que disfruté mucho, especialmente por las ideas que Anne es capaz de plasmar en se segunda novela, de la que aún, a día de hoy, podemos aprender mucho. También me gustaría compartir una breve reflexión acerca de la pequeña de las Brontë, porque el año pasado se celebró el doscientos aniversario de su nacimiento, y pensar en lo joven que nos dejó Anne, con apenas veintinueve años, me produce una sensación de tristeza, especialmente si pensamos como hubiera sido su carrera después de haber publicado una novela como esta.

“El amor en los tiempos del cólera” de Gabriel García Márquez, leer a uno de tus autores favoritos es uno de esos placeres que la lectura nos puede regalar, especialmente si lo prolongamos en el tiempo, en mi caso intentando incluir algún libro de García Márquez para leerlo cada año; y el año pasado le tocó su turno a esta historia de amor en la que su protagonista femenina, Fermina Daza, se ve envuelta a lo largo de su vida; una historia de amor en la que primero conoceremos a Florentino Ariza y luego al doctor Juvenal Urbino, dos hombres que se enamoran de Daza pero sin llegar ningún tipo de triangulo amoroso, mejor dicho estamos ante dos historias de “amor” que transcurren de forma paralela.

“Ollos de auga” de Domingo Villar es un libro que ha estado en mis estanterías durante años y años, y la verdad es que ya lo había intentando leer en el pasado, sin éxito; sin embargo no ha sido hasta 2020 que me decidí a leerlo y terminarlo. En esta primera novela de Villar se nos presenta al inspector Leo Caldas tratando de resolver un caso de asesinato ocurrido en Illa de Toralla (Ría de Vigo), y como no quiero desvelar nada de esta apasionante novela policíaca, me gustaría recalcar que Villar es capaz de capturar la esencia de la ciudad de Vigo de una manera muy notable.

“O país onde medran os limoeiros” este es uno de mis grandes descubrimientos de 2020, se trata de un ensayo sobre la historia y la importancia de los cítricos en Italia, un viaje por el país transalpino descubriendo las diferentes variedades de plantas y frutas. Este es un ensayo que es muy amable con el lector que no está especializado en este tema, y verdaderamente se puede disfrutar del viaje realizado por Helena Attlee, a la vez que se aprenden algunos datos curiosos e interesantes sobre un tema como este.

Esto ha sido todo, un año cargado de buenas lecturas, y es por ello que se me ocurren al menos otros diez títulos que podrían aparecer en una lista de “veinte libros para 2020”, pero en esta ocasión me parecía que tenía que respetar el formato y quedarme solo con diez.

Recensión: O país onde medran os limoeiros

Máis información na web de Rinoceronte Editora

Comezar un libro sen saber o que vas a atopar nas súas páxinas, pero sendo sabedor de que o vas a gozar dende o principio ata o final, é unha desas sensacións especiais que os bos libros deixan nos lectores, e isto foi o que me aconteceu con este libro titulado “O país onde medran os limoeiros” e que asina como autora a británica Helena Attlee.

Sendo sincero teño que dicir que cun título como “O país onde medran os limoeiros” é bastante doado saber o que nos imos atopar nas súas páxinas, pero tamén teño que dicir que ese estilo de narración de Attlee convérteo nunha lectura moi amena e relaxada na que un viaxará por todas esas rexións italianas sen saír de casa á vez que aprende máis cousas interesantes sobre os cítricos e a súa historia no país transalpino.

Neste libro de non-ficción que podemos ler en galego gracias á tradución de Moisés Barcia, cóntasenos esas viaxes de Helena Attlee a Italia como especialista na riqueza dos seus xardíns. E foi na súa primeira viaxe a Italia, cando Attle descubriu todos eses limóns e laranxas en cada recuncho, así foi aprendendo as súas diferentes variedades e os froitos máis curiosos e descoñecidos.

Unha historia que está estreitamente ligada coa familia Medici na conservación destas froitas en Florencia. Mergullándose na historia, menciónase o “Hesperides” de Ferrari, que é un libro que recolle unha clasificación taxonómica de cítricos, con información como o nome da froita, a orixe, o nome e aspecto da árbore, así como o aspecto das súas follas, flores e froitos. Ademais de recompilar información do uso do froito, a propagación e cultivo das árbores, e as enfermidades e posibles curas para estas árbores produtoras. Toda esta información acompañada duns debuxos impresionantes.

Poderiamos dicir que a autora dedica unha boa parte do libro as froitas máis coñecidas como poden ser a laranxa e o limón. Mencionado os usos das laranxas na cociña, especialmente a laranxa agre, e tamén coméntase como primeiro os portugueses, dende a India e logo dende China, introducen a variedade doce da laranxa no país, unha variedade que irá gañando en popularidade; aínda que en Italia a laranxa agre é moi común en diferentes pratos da súa gastronomía.

Unha orixe común para os limóns e as laranxas, provenientes de China, e que chegaron co pobo árabe a través do roteiro da seda. Chamoume a atención as conexións entre a Cosa nostra e o comercio transoceánico, de limóns e laranxas, camiño dos Estados Unidos durante a época da reunificación de Italia. Tamén mencionar a società e os limóns de Garda, onde son grandes produtores, pero que por culpa de diferentes acontecementos sufriron unha diminución na produción, e é que a enfermidade das plantas, e a chegada da primeira Guerra Mundial perdérono todo. Pero persoas como Giuseppe Gandossi están a facer un esforzo por recuperar o auténtico limón da Garda.

Outro dos nosos destinos será a rexión de Calabria, para coñecer o cultivo de Bergamota, destinado para a extracción do seu aceite con fins industriais e aplicación no mundo dos perfumes, e tamén á hora de preparar unha variedade de té como é o té Earl Grey. Novamente somos testemuñas de como unha serie de desastres afectan á produción, neste caso prexudicando a imaxe da opinión pública acerca deste produto. Este ouro verde que ten un proceso de extracción lento, e do que por cen kilos de froita fresca obtense só cincocentos gramos de aceite esencial, ademais a bergamota da un zume rico en antioxidantes, e as suas cáscas secas poden usarse como combustible para o inverno.

Para finalizar recóllese a historia de como foron chegando os diferentes cítricos a Italia, empezando con Alejandro Magno e as primeiras cidreiras procedentes dá India, así como o importante papael do pobo xudeu na difusión desta froita por toda Europa, especialmente no caso do Reino de Calabria, onde se da unha relación comercial ente os productores italianos e os rabinos (Lubavitch), porque estos últimos están interesados nun esrog perfecto (a froita dunha árbore non enxertado) para empregar durante o Sucot. A pesar de que a cidra tamén se emprega para facer froita cofitada, e como ocorre con outros cítricos italianos, a súa produción minguou moito nas últimas décadas, pero Helena Attlee sempre atopa unha persoa que simboliza esa última resistencia, e que tenta manter o cultivo desta froita nunha rexión na que poderiamos dicir que xa é parte da súa historia.

A modo de conclusión gustaríame dicir que o que máis me gustou deste libro é que nel atopamos anécdotas en primeira persoa, que nos fan ser protagonistas de todas as investigacións e descubrimentos que vai facendo a autora. “O país onde medran os limoeiros” é un libro moi recomendable para todas esas persoas que queiran coñecer outra cara dun país tan querido como é Italia.

Recensión: Entre donas

Poucas son as veces que ao contemplar a cuberta dun libro penso que teño que ler ese libro, pero foi iso exactamente o que me ocorreu con esta colección de relatos publicado por Baía Edicións; e teño que dicir que non foi polo deseño das tapas, o que me chamou a atención foi o nome de todas as autoras que participaron nesta obra, e é que podería dicirse que estamos ante un All-Star da literatura galega, onde destacan nomes como os de Marilar Aleixandre, Marica Campo, Teresa Mouse, María Reimóndez ou Eli Ríos.

Entre donas” é unha colección que reúne dez relatos asinados por autoras que representan diferentes épocas da narrativa producida en Galicia, e ademais todos estes relatos comparten o feito de ter protagonistas femininas, pero tamen temos que destacar o feito de que neste libro tamén podemos apreciar ese sentimento de denuncia contra o machismo que tan presente está na nosa sociedade.

Teño que empezar dicindo que do primeiro relato que atopamos neste “Entre donas”, o que leva por “Lá Marion” e firma Marilar Aleixandre, impresionoume a potencia das imaxes que propón a autora, imaxes que reflicten todo o horror da violencia contra as mulleres, é ademáis o reflexo da nosa sociedade. Algo similar ocurriume con “O silencio dos pinceis” de Inma López Silva, un letura que teño que dicir que foi algo incomoda, xa que esta é unha historia que é bastante dura, pero que na súa narración en primeira persoa consegue amplificar ese efecto perturbador e inquietante.

Pero tamén encontramos historias cunha carga sentimental que conseguen emocionar os lectores, por exemplo “Xirarei” de María Reimóndez, un relato no que temos a duas mozas e amantes dos videoxogos e da programación, Reis e Remi, sendo Reis a que leva o peso de historia, e que gaña moito unha vez que coñecemos a Baia, a muller que atendía a cada dos pais de Reis cando era pequena. A de Reimondez é una historia na que nos amosa esa amizade pura que xorde entre estas dúas mulleres, que realmente non teñen nada en común pero que tantas cousas compartiron. E poderiamos dicir que é unha historia que comparte ese sentimento coa a de Anxos Sumai na que atopamos a unha muller rural que cuida dunha nai enferma e un pai ancián, nela describese a perfección esa soidade da coidadora que padecen tantas mulleres.

E tamen atopamos unha serie de relatos onde o tema dos segredos é moi importante, como pode verse en “Ese lunar” de Emma Pedreira, onde temos unha historia dentro dunha historia, con dúas autoras que están a crear unha historia con protagonista feminina, Reanata, a filla duns Indianos retornados que goza dunha gran fortuna, e que por medio das súas decisións verá a súa vida transformada por completo nunha deriva de perversión. Algo similar ocorre en “A revolución do querer” relato que firma Eli Ríos, historia na que Carola e Xela levan un bar xuntas, podemos dicir que é un bar de mulleres, onde cada maña unha gata entra, é a gata da veciña María, María é unha señora de noventa e catro anos que garda un segredo que tanto as protagonistas da historia como os lectores descubriran o final da mesma. E finalmente atopamos máis segredos no relato de Antía Yáñez, “Fillas”, unha historia de segredos, no que se nos amosa o contraste da vida das peroas con máis recursos ante as persoas que teñen que facer todo o posible para poder darlle unha vida aos seus fillos, nun relato con toques sociais.

E non me quero esquecer do relato de Rosalía Fernández Rial, ese tercer relato que leva por título “Ei, chico!”, no que se conta a historia dun primeiro amor de mocidade, que ademais é un amor a distancia, que é sostido polo intercambio de correspondencia. Trátase dunha relación chea de dificultades na que a distancia e o tempo fan que os recordos sexan confusos, e ademaís unha das dúas persoas implicadas nesta relación garda un segredo. Ademais a cidade de Santiago tamen é protagonista, e destacar tanto as moi boas descricións, como as referencias culturais presentes no relato.

A modo de conclusión teño que dicir que me parece que “Entre Donas” é unha colección moi necesaria, na que se tratan temas importantes e de actualidade. Na miña opinión, estes relatos axudáronme a descubrir novas voces de autoras das que nunca lera nada, e aínda que hai relatos que a un lle poidan gustar máis que outros, teño que dicir que o nivel xeral é realmente alto, en definitiva un libro moi recomendable.

Recensión: Illa decepción de Berta Dávila

Ilustración da cuberta pola propia autora

Non pasaron nin sequera dez meses desde que me achegaba por primeira vez á narrativa de Berta Dávila, pero con motivo do lanzamento deste “Illa decepción” non podía deixar pasar a oportunidade de volver a ler a unha das voces literarias, que nos traen unha aposta que tan ben conectou cos lectores e tanto aplaudiu a crítica especializada. “Illa decepción” é unha das novelas máis esperadas do outono, xa que foi distinguida co Premio narrativa breve Repsol 2020, e a autora foi galardonada co Premio da Crítica de narrativa galega do 2019 por “Carrusel”, obra tamén publicada pola Editorial Galaxia.

Nesta “Illa decepción” imos encontrar unha novela na que se reflexiona sobre os recordos e o paso do tempo, no relacionado coas nosas vivencias nas casas nas que vivimos, e abandonamos nunha mudanza. E faino cun diálogo entre a nosa narradora e unha personaxe tan especial como é Amandine Dupont, que coñeceremos por estar vencellada a unha destas casas, e terminará por establecerse unha amizade entre elas.

Outra cousa que temos que mencionar son as relacións familiares e persoais que aparecen nesta novela, empezando coa relación entre a narradora e o seu fillo, a da narradora e a súa avoa, e a da narradora cos seus pais e a súa irmá. E nos deixa un momento moi bonito no que se comenta o tema das fotos de familia, algo moi típico das reunións estivais nas que se xunta toda a familia, neste caso na casa da praia.

Algúns dos temas que podemos atopar nesta novela serían; a memoria e os recordos do pasado; a importancia dos cambios que vivimos na nosa vida, e os seus efectos; a maternidade e os fillos; as relacións persoais; a enfermidade, a morte, e a perda dos seres queridos. E tamén decir que neste libro está presente a pandemia da Covid-19, pero especialmente o confinamento. Ademais de dedicarlle algunhas páxinas o proceso da escrita desta novela. Sen olvidar a cultura, xa que o libro está cheo de referencias culturais.

A modo de conclusión, quero recomendar “Illa decepción” porque é un libro sobre a vida, na que os lectores atoparán situacións e sentimentos que non lle son alleos e poden sentir como seus. Son poucos os autores e as autoras que manexan tan ben a autoficción ou a ficción do eu como o fai Berta Dávila, e demostrao novamente cun espléndido relato que ten un comezo que atrapará os lectores durante toda a lectura.

El día de las escritoras 2020

Como cada año por estas fechas celebramos este día de reconocimiento a todas esas grandes autoras que todos apreciamos y con las que hemos pasado muchas horas de lectura. Es además una entrada que me encanta hacer, porque fue la primera entrada que publiqué en este blog hace ya cuatro años.

En el pasado las entradas relacionadas con este día tan especial estaban orientadas a destacar a una serie de autoras relacionadas con la iniciativa de Victober, o hacer listas con nombres y títulos de obras de autoras que tengo pensado ir leyendo en los próximos años.

Sin embargo, este año he decidido que voy a seleccionar a cuatro poetas gallegas y actuales que de verdad son muy recomendables. Todas ellas tienen en común el hecho de que a pesar de tener una carrera relativamente corta han sido multipremiadas con reconocimientos a un trabajo que ha ayudado a la contaste renovación de la poesía gallega.

Empezando con Regina Touceda y su premiado poemario “Deriva” (Editorial Espiral Maior, 2020), esta es una obra que ha acaparado elogios durante los últimos meses porque fue distinguida con el XXXII Premio Pérez Parallé de poesía de autores inéditos, así que este es uno de esos debut literarios que ha dejado una grata impresión.

En el otro extremo tenemos a una Arancha Nogueira, que ya es un nombre reconocido por todos y todas las personas que están interesadas en la actual escena poética gallega, y como ya viene siendo habitual nos encontramos con muchas autoras de gran calidad. De Nogueira he podido leer “Dente de leite” (Edicións Xerais, 2019), y la verdad es que espero poder seguir leyendo más obras de esta poeta.

De Tamara Andrés no he leído nada más que un par de poemas que aparecieron en la colección “Arrincando marcos 2020”, obra que tan amablemente pusieron de forma totalmente gratuita la gente de Edicións Positivas durante los meses más duros del confinamiento; y me tengo que decir que de Tamara Andrés me gustaría mucho poder leer su poemario “Bosque Vermello” (Edicións Positivas, 2019).

Y para concluir recomiendo mucho la lectura de Alba Cid y su “Atlas” (Galaxia Editorial, 2019); pero no sólo debemos leer a Cid, sino que también sería recomendable escuchar sus recomendaciones y su análisis sobre poesía en el Diario cultural, porque es realmente una puerta para descubrir y para aprender a apreciar la rica escena poética gallega, de la que Alba Cid también forma parte.

* Me gustaría comentar que el pasado día 20 de Octubre Alba Cid fue distinguida con el Premio Nacional de Poesía Joven ‘Miguel Hernández’ 2020, obra que no me cansaré de recomendar a todo el mundo.

Tres meses de verano en nueve libros

Ahora que ya han llegado las borrascas y parece que definitivamente tendremos que asumir el fin del verano, es momento de repasar esos libros leídos durante los meses de estío. Como muchos lectores sabrán es durante el verano cuando uno puede experimentar ese pequeño placer de la lectura al aire libre, y tengo que decir que en esta parte del mundo disfrutamos de ese equilibrio, casi perfecto, entre el sol y la sombra que hace que las tardes de lectura sean de lo más placenteras.

Cuentos y relatos:

Empezando este repaso de la mano de una de las grandes damas de la literatura estadounidense, como es Flannery O’Connor, quien además es una de las mejores cuentistas del pasado siglo. De esta gran autora leí una de sus obras más populares, “A good man is hard to find”, se trata de un cuento que me ha encantado, y seguramente no sea lo último que lea de esta autora nacida en Savannah (Georgia).

No logré encontrar la misma reacción con la lectura de “Pura Pasión”, un libro al que le tenía muchas ganas ya que nunca había leído nada de Annie Ernaux, la famosa escritora francesa ganadora del Premio Formentor en 2019. Sin embargo, no voy a tirar la toalla con una autora de la que sólo he escuchado buenas palabras.

Poesía con acento gallego:

Como no podía ser de otra manera, y a pesar de la situación actual, en este pasado trimestre también he tenido la oportunidad de seguir descubriendo nuevos poemarios, y para ello nada mejor que la plataforma creada por la red de bibliotecas públicas en donde podemos encontrar una gran selección tanto de los clásicos de la poesía gallega como las jóvenes promesas.

En esta ocasión seleccione dos libros de dos poetas que ya había leído previamente, pero de las cuales quería seguir leyendo más obras y de esta forma asegurarme de cuál era mi opinión al respecto. Y la verdad es que esta fue una de las mejores experiencias lectoras de todo el verano.

Los poemarios escogidos fueron “Dente de leite” de Arancha Nogueira, y “Os hemisferios” de María do Cebreiro; y a pesar de que fue el segundo el que más me gustó, puedo decir que cualquiera de estos dos títulos son muy recomendables.

Novela:

Sin perder esa conexión con la buena literatura gallega, tengo que mencionar la novela de Domingo VillarOllos de auga” como una de mis mejores lecturas en lo referente a la narrativa del género policial o de novela negra. Este tipo de obras en la que el protagonista es un inspector de la policía, es uno de los principales culpables de mi amor por la literatura, es por ello que no podía dejar escapar la oportunidad para descubrir los casos del inspector Leo Caldas, a pesar de que este libro ha estado esperando más de diez años en mis estanterías para ser leído.

Podría decirse que algo similar me ha ocurrido con “La conjura de los necios”, pero en este caso no han sido diez, sino doce, los años que esta gran novela escrita por John Kennedy Toole ha estado “olvidada”. Y obviamente, la palabra tiene que “olvidada” porque en este caso en particular ya había leído más de la mitad del libro antes de abandonar esta novela, que me ha encantado poder finalmente leer en este 2020.

Como todos sabéis, 2020 será un año difícil de olvidar, y para muchos será recordado por el movimiento en contra de la discriminación racial en Estados Unidos (Black Lives Matter), un problema endémico que James Baldwin supo reflejar a la perfección en su novela “El blues de Beale Street”. Baldwin es un escritor total, y su pluma siempre ha estado asociada a esa gran literatura que es capaz de resistir al paso del tiempo por su propia calidad; y esto es algo que podemos apreciar en esta novela que a pesar de haber sido publicada en 1974, bien podría parecer que estuviera narrando una historia actual.

Tampoco podía faltar ese tocho de casi setecientas páginas, que ya casi es sinónimo del verano de cualquier amante de la literatura. En este caso se trata de “La hija del sepulturero” de Joyce Carol Oates, una novela que he disfrutado mucho. Dividida en varias partes que corresponden a diferentes episodios de la vida de nuestra protagonista, vemos como hay dos ideas centrales que sirven como nexo de unión para cada una de estas partes en las que está dividida la novela, siendo la primera de esta ideas la de que el pasado nos persigue y siempre nos atrapa, y en segundo lugar tenemos la música como salvación. Una lectura imprescindible en la que descubriremos una preciosa historia de superación protagonizada por una madre y su hijo.

Y para finalizar, esa gran lectura veraniega que define tu año lector, ese libro que asociarás para siempre a un determinado año, esa novela que leíste en aquel verano; un honor que en esta ocasión recae en “Pastoral americana” de Philip Roth. Considerada por muchos como la gran novela americana, cualquier cosa que yo pueda decir se queda corta ante semejante obra maestra. Pero dejando de lado las palabras rimbombantes, tengo que decir que “Pastoral americana” es una novela sobre la vida misma, y aquí es donde está la clave de su éxito; Roth es capaz de reflejar a la perfección una realidad que atrapa al lector desde la primera página, aquí no hay ni trampa ni cartón, aquí hay sentimientos.

Bueno, esto ha sido todo por mi parte, un verano cargado de muy buenas lecturas, y libros que uno nunca dejará de recomendar.

Recensión: Ollos de auga de Domingo Villar

Hoxe quero falar sobre unha novela dun escritor galego que lin recentemente, e que poderiamos encadrar como unha novela negra na que o noso protagonista é un inspector da policía, a novela titúlase “Ollos de auga” e está asinada polo vigués Domingo Villar e publicada pola Editorial Galaxia.

Pero antes de falar da novela gustaríame comentar como descubrín a Villar e a súa obra. Lémbroo perfectamente, todo aconteceu no ano 2009, naquela época eu descubrín os encantos da radio, e pronto me fixen seguidor de Asuntos Propios que era un programa tipo magacín que emitían cada tarde na emisora de Radio Nacional, tratábase dun espazo no que trataban diversos temas e tiñan varios colaboradores, obviamente, un deles era Domingo Villar. Grazas a este programa descubrín a Stieg Larsson, Henning Mankell e tamén a faceta literaria de Domingo Villar.

Volvendo a “Ollos de auga”, dicir que nesta novela atoparémonos cun caso de asasinato co inspector da policía de Vigo, Leo Caldas, quen terá que tentar resolver a pesar das poucas pistas que puideron ser reunidas polos expertos; pero coa axuda de Rafael Estévez e a intuición de Caldas irán atopando fíos dos que tirar ata resolver este misterioso caso.

Neste debut literario de Villar a cidade de Vigo converterse nun protagonista máis da historia. O comezo da mesma somos transportados a Illa de Toralla, pero logo iremos percorrendo varias partes da cidade e os seus arredores, algo que axuda ó autor para situar a súa novela e ó lector para desviar un pouco a atención de todos os pormenores do caso.

Outro aspecto a resaltar son eses momentos máis relaxados nos que tamén podemos atopar trazas dese sentido do humor tan presente nas novelas do xénero policíaco. Un exemplo sería o axudante Estévez, quen a pesar de ter boas ideas adoita deixarse levar polos seus impulsos e perde rápidamente o control da situación, algo que dificilmente lle podería ocorrer a Leo Caldas. Ademáis de todo o tema de Caldas como colaborador nun programa de radio no que a xente pode chamar para facerlle consultas, unha especie de cura de humildade para o noso protagonista na que sempre termina perdendo na súa batalla persoal coa policía municipal.

A modo de conclusión, “Ollos de auga” é unha novela de xénero moi interesante, da que poderiamos dicir que é fácil de ler, na que atoparemos personaxes moi reais, e ademáis ten unha trama moi ben construída cun par de xiros que non están nada mal.